Tignanello 2023 van Marchesi Antinori is een van de meest iconische Italiaanse wijnen en een absolute mijlpaal in de geschiedenis van de moderne Toscaanse wijnbouw. Tignanello was de eerste Sangiovese die in barriques werd opgevoed, de eerste moderne Toscaanse rode wijn waarin Sangiovese met Cabernet werd gecombineerd én een van de eerste rode wijnen uit Chianti Classico waarin geen witte druiven meer werden gebruikt. Daarmee legde Tignanello mede de basis voor de categorie die later internationaal bekend zou worden als de Super Tuscans.
De naam Tignanello komt rechtstreeks van de gelijknamige wijngaard op Tenuta Tignanello, in het hart van Chianti Classico tussen de valleien van de Greve en Pesa. De Tignanello-wijngaard beslaat circa 77 hectare, ligt op 350 tot 400 meter hoogte en heeft een zuidwestelijke expositie. De kalkrijke bodems met mergel en schist geven Sangiovese hier zowel kracht als een kenmerkende minerale spanning. Tignanello wordt uitsluitend met druiven van deze wijngaard geproduceerd.
De geschiedenis van de wijn begint in 1970, toen hij nog Chianti Classico Riserva Vigneto Tignanello heette. Vanaf de jaargang 1971 werd hij als Tignanello uitgebracht en vanaf 1975 verdwenen de traditionele witte druiven volledig uit de assemblage. Sinds 1982 bestaat de blend uit Sangiovese, Cabernet Sauvignon en Cabernet Franc. Tignanello wordt bovendien alleen geproduceerd wanneer Antinori de kwaliteit van de jaargang hoog genoeg acht.
2023 kende een uitdagend voorjaar met koele en regenachtige omstandigheden, gevolgd door een warme en droge zomer zonder extreme hittepieken. Regen in augustus en normale omstandigheden in september en oktober zorgden ervoor dat de druiven geleidelijk hun optimale rijpheid bereikten. De oogst begon rond 20 september met Sangiovese en werd in de eerste helft van oktober afgerond met Cabernet.
Na een uiterst strenge selectie vergistten de verschillende partijen afzonderlijk in conische tanks. Na de alcoholische vergisting onderging de wijn zijn malolactische vergisting in kleine houten vaten. De 2023 rijpte vervolgens 13 maanden in voornamelijk nieuwe Franse eikenhouten vaten en een klein gedeelte Hongaars eiken. Na assemblage en voltooiing van de houtrijping volgde nog eens 12 maanden flesrijping voordat de wijn werd vrijgegeven.
Ook het beroemde etiket heeft een verhaal. Het huidige ontwerp werd in 1974 door Silvio Coppola gemaakt voor de release van Tignanello 1971. De handtekening op het etiket is die van Niccolò Antinori, de vader van Piero Antinori, en werd door Piero toegevoegd als erkenning voor het vertrouwen dat zijn vader in hem stelde.
| Wijnhuis | Antinori |
| Land | Italië |
| Regio | Toscane |
| Druif | Sangiovese, Cabernet Sauvignon, Cabernet Franc |
| Lagering | Deels op eikenhouten vaten, Deels in de fles |
| Temperatuur | 16 - 18°C |
| Bewaarpotentie | 25-30 jaar na oogst |
| Wijn & Spijs | Bistecca Fiorentina, lamsrack, wild, truffel, ossobuco en gerijpte kazen |
| Sluiting | Kurk |
| Smaak | Krachtig en complex rood |
| Alcohol | 14% |
| Jaargang | 2023 |
